Mieszkania które kupujemy, bądź sprzedajemy posiadają pewną formę własności.
Czym różnią się od siebie oraz na co zwrócić uwagę? Przeczytaj o czterech podstawowych formach własności, które są uregulowane prawnie i wiążą się z pewnymi obowiązkami lub uprawnieniami.

Pełna własność
To forma własności polegająca na tym, że jesteśmy rzeczywistym właścicielem danego mieszkania i posiadamy pełnię praw do zarządzania nim. Każdy taki lokal posiada księgę wieczystą. Oznacza to, że każde mieszkanie jest przedmiotem osobnych praw własności, czyli możemy swobodnie z nich korzystać mimo że nie posiadamy gruntu na którym stoi blok oraz części budynku w którym się znajduje.
Zaletą posiadania pełnej własności jest fakt, że nie musimy o swoich decyzjach informować spółdzielni. Taką własność możemy ją w każdej chwili sprzedać, wynająć bądź wykorzystać na cele związane z działalnością gospodarczą.
Nie oznacza to jednak, że możemy robić wszystko, co nam się żywnie podoba – nawet przy pełnej własności musimy trzymać się zasad ładu i współżycia społecznego.
Warto sprawdzić, czy z lokalem wiąże się udział w użytkowaniu wieczystym gruntu, a nie z prawem własności – wtedy warto sprawdzić też status prawny gruntu, bo prawo to wygasa wraz z końcem użytkowania wieczystego.

Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu
Jest to ograniczone prawo rzeczowe i polega na tym, że prawnym właścicielem mieszkania jest spółdzielnia, a osoba która prawo to posiada może korzystać z lokalu i rozporządzać swoim prawem (sprzedać lub przekazać w formie darowizny lub spadku), ale w przypadku chęci prowadzenia działalności musi otrzymać zgodę spółdzielni. Inną różnicą między pełną własnością, a spółdzielczym prawem jest taka, że w tym drugim przypadku nie ma obowiązku zakładania księgi wieczystej (co jest niewątpliwym atutem przy szybkim, gotówkowym obrocie mieszkaniami).
Co się stanie jak spółdzielnia upadnie, popadnie w długi, lub zostanie zlikwidowana? W takim przypadku każdy posiadacz spółdzielczego prawa otrzymuje mieszkanie na własność.

Lokatorskie spółdzielcze prawo do lokalu
Jest to podobna forma do spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. Różnica polega na tym, że ma trochę słabsze podłoże ustawowe – ma ono konstrukcję zbliżoną do najmu. Prawo lokatorskie nie jest zbywalne, nie podlega egzekucji i nie można przekazać go w spadku.
Gdy spółdzielnia upadnie, posiadacz tego prawa zostaje tylko z prawem najmu.

Prawo do użytkowania lokalu komunalnego
Osoby, które otrzymały lokal komunalny, czyli będący zasobem miejskim lub gminnym, nie są jego właścicielami, a jedynie otrzymali prawo do jego użytkowania. Właścicielem w tym przypadku jest gmina, która udostępnia takie mieszkanie osobom, które spełniają odpowiednie kryteria – np. mają bardzo słabą sytuację materialną.
W zamian za możliwość korzystania z takiego mieszkania gmina pobiera opłatę (czynsz). Lokator przeważnie ma prawo pierwokupu i po takim wykupie lokal zostaje przekształcony w odrębną własność.
Mieszkanie będące lokalem komunalnym nie może być przekazane w formie spadku, ale przeważnie prawo najmu jest przekazywane bliskim zmarłego.